سرمایه سیستم / مقالات /

هزینه یابی بر مبنای فعالیت بخش 2

(0 از 5)

با داده های حاصل از محاسبات روش هزینه یابی بر مبنای فعالیت اگر شما مدیرعامل یک کارخانه و یا حتی مدیر فروش آن باشید محاسبه هزینه های تولید به روش ABC به شما کمک میکند هزینه های دقیق محصولات خود را بدست آورید و در قیمت گذاری محصولات از آن استفاده کنید.

همانطور که در مقاله هزینه یابی بر مبنای فعالیت بخش اول به مزایای استفاده از روش هزینه یابی بر مبنای فعالیت در مقایسه با روش سنتی پرداختیم در این مقاله قصد داریم با مثالی ساده روش محاسبه هزینه یابی بر مبنای فعالیت را روشن سازیم.

می خواهیم با یک مثال ساده از یک کارخانه تولید تلفن همراه مسئله را شرح دهیم. فرض کنیم که یک کمپانی تولید موبایل بنام "کمپانی موبایل ABC" داریم. و علاقمندیم بدانیم هزینه های سربار هر مدل از گوشی های تولیدی چقدر است. این کمپانی 2 نوع تلفن همراه تولید میکند. یک مدل پیشرفته که تلفن هوشمند نامیده می شود و مدل دیگر که مدل ساده است که تنها کارهای ساده مثل زنگ خوردن را انجام میدهد.

برای بررسی این اطلاعات به داده های یک سال نگاهی میاندازیم (این تنها یک مثال است بازه زمانی محاسبات و مسئله ی مورد بررسی میتواند متفاوت باشد اما اغلب فرآیند یکسانی دارد)

برای این مثال ساده از اطلاعات یک سال استفاده میکنیم

بیایید تلفن های ساخته شده در سال را بررسی کنیم

3,000 دستگاه تلفن هوشمند و  7,000 دستگاه تلفن ساده در یک سال ساخته شده است.

تلفن ساده

تلفن هوشمند

3,000 دستگاه

 7,000 دستگاه

جمع کل دستگاههای تلفن تولیدی       10,000

 

 

 

 

 

پس در کل 10,000  تلفن در یک سال ساخته شده است.

هزینه های سربار

اکنون به هزینه های سربار یک سال نگاهی میاندازیم

در این کمپانی 400,000 دلار خرج نگهداری ماشین آلات شده است

و600,000 دلار خرج کنترل کیفیت شده است

در کل هزینه سربار معادل 1,000,000 دلار شده است

هزینه نگهداری ماشین آلات

هزینه کنترل کیفیت

400,000 دلار

600,000 دلار

جمع کل هزینه های سربار       1,000,000

 

 

 

 

 

برای ساده سازی مثال ما تنها به دو نمونه از هزینه سربار اکتفا کردیم اما هزینه سربار میتواند شامل اجاره، هزینه برق و غیره باشد.

میخواهیم نگاهی به مقدار هر کدام از هزینه های سربار داده شده بیاندازیم:

ساعت کاری ماشین آلات

بیایید نگاهی به ساعت کار ماشین آلات بیاندازیم برای این مثال ماشین آلات در کل (هم برای تلفن های هوشمند و هم ساده) 10,000 ساعت کار کرده اند ساعت کاری ماشین آلات روشی است که ما میزان تعمیر و نگهداری دستگاهها را محاسبه و اندازه گیری میکنیم هر سازمانی روش مخصوص به خود را برای محاسبه میزان ساعت کاری ماشین آلات دارد. ممکن است میزان کل ساعاتی را که ماشین آلات روشن بوده است را استفاده کنند یا میزان روزهایی که ماشین آلات کار کرده اند اما در مثال ما بر حسب میزان ساعتی که ماشین آلات کار کرده اند محاسبات صورت میگیرد.

کنترل کیفیت

در این مثال ما کنترل کیفیت را بر حسب تعداد بازرسی های صورت گرفته برای هر محصول محاسبه میکنیم که در اینجا در کل (هم برای تلفن های هوشمند و هم ساده)  1,000 مورد بازرسی داریم. این موارد کل اطلاعات موجود برای یکسال فعالیت کارخانه هستند.

داده های ما از این قرار است

  1. 5,500  ساعت کار ماشین آلات و 650 بازرسی کنترل کیفیت برای تلفن های هوشمند در طول یکسال
  2. 4,500  ساعت کار ماشین آلات و 350 بازرسی کنترل کیفیت برای تلفن های ساده در طول یکسال

هزینه یابی بر مبنای فعالیت یک روش بسیار دقیق تر در دانستن هزینه های سربار هر مدل از گوشی تلفن است.

هزینه یابی بر مبنای فعالیتABC

محاسبات به روش سنتی:

در روش سنتی ما کل هزینه های سربار را بر تعداد کل تلفن های همراه تقسیم میکنیم.

1,000,000 / 10,000 = 100

معادل 100 دلار برای هر تلفن (هم تلفن های هوشمند و هم ساده) با این روش به یک جواب بسیار ساده میرسیم در اینجا اهمیتی ندارد در مورد کدام مدل تلفن صحبت میکینم.

مشکلات روش سنتی

این روش بسیار ساده و ابتدایی می باشد تصور کنید اگر تلفن های هوشمند زمان بیشتری برای تولید نیاز داشته باشند و ساعت کار ماشین آلات برای تولید آن بالاتر باشدچه؟ همچنین اگر این تلفن ها به کنترل کیفیت نیاز داشته باشند چطور؟

در این حالت تلفن های هوشمند هزینه های سربار بالاتر در نتیجه هزینه کل بالاتری خواهند داشت. کنترل کیفیت بالاتر نیازمند هزینه های بالاتر است در حالی که تلفن های ساده ساعات کمتری ماشین آلات را درگیر فرآیند تولید میکنند. از طرفی هزینه های سربار کمتری خواهند داشت چون کنترل کیفیت کمتری نیاز دارند. در نتیجه در کل هزینه کمتری به کارخانه تحمیل می کنند.

در نتیجه تلفن های هوشمند احتمالا هزینه سرباری بالاتر از 100 دلار برای هر دستگاه صرف میکنند و تلفن های ساده احتمالا هزینه سرباری پایین تر از 100 دلار دارند. اما در روش سنتی برای هر دو دستگاه تلفن مبلغ هزینه سرباری معادل 100 دلار لحاظ می شود. در نتیجه نمی توان گفت هزینه سربار هر دو نوع تلفن یکسان است. این از معایب مهم روش سنتی است.

روش ABC

برای یافتن هزینه سربار دقیق برای دستگاههای تلفن باید در ابتدا نگاهی به هزینه سربار کل بیاندازیم در اینجا هزینه سربار کل معادل 1,000,000 یک میلیون دلار می باشد اگر بخواهیم این هزینه را تفکیک کنیم 400,000 دلار برای هزینه نگهداری ماشین آلات داریم و600,000 دلار برای کنترل کیفیت.

تقسیم بندی هزینه ها بر حسب نوع هزینه

هزینه کنترل کیفیت 600,000

هزینه نگهداری ماشین آلات 400,000

تعداد بازرسی های بخش کنترل کیفیت 1,000

ساعت کاری ماشین آلات 1,000

600,000 / 1,000 = 600

 دلار برای هر بازرسی کنترل کیفیت

400,000 / 10,000 = 40

 دلار برای یک ساعت کار ماشین آلات

 

 

 

 

 

 

تقسیم بندی هزینه ها بر حسب نوع تلفن

هزینه نگهداری از ماشین آلات به هزینه های نگهداری ماشین آلات مربوط به تلفن های هوشمند و تلفن های ساده تقسیم می شود.   

ساعت کار ماشین آلات برای تلفن های ساده=4,500 ساعت

=ساعت کار ماشین آلات برای تلفن های هوشمند

 5,500  ساعت

هزینه های نگهداری ماشین آلات تلفن های ساده  

 40$*4500 = 180000 $

هزینه نگهداری ماشین آلات تلفن های  هوشمند

5,500 * 40$ = 220,000$ 

 

 

 

 

 

 

بازرسی کنترل کیفیت

بازرسی کنترل کیفیت برای تلفن های ساده

350

بازرسی کنترل کیفیت برای تلفن های هوشمند

650

350* 600$=210,000$

650*600$=390,000$

 

هزینه های تلفن های هوشمند

بنابراین هزینه های سربار تلفن های هوشمند برابر است با 220,000$

بعلاوه با بررسی اطلاعات شرکت میدانیم تعداد تلفن های هوشمند تولید شده برابر است با 3,000 دستگاه

بنابراین برای محاسبه ی هزینه نگهداری ماشین آلات برای هر تلفن هوشمند داریم:

 

220,000$ / 3,000 = 73,33$

کنترل کیفیت تلفن های هوشمند

هزینه کنترل کیفیت برای تمام تلفن های هوشمند برابر است با 390,000$

بعلاوه با بررسی اطلاعات شرکت میدانیم تعداد تلفن های هوشمند تولید شده برابر است با 3,000 دستگاه

بنابراین برای محاسبه هزینه کنترل کیفیت برای هر تلفن هوشمند داریم:

390,000 / 3,000 = 130 $

هزینه های سربار کل برای هر تلفن هوشمند= هزینه نگهداری ماشین آلات + هزینه کنترل کیفیت

130$+73.33$=203.33$

همانطور که مشاهده میکنید رقم برآورد شده از روش ABC معادل 203.33 می باشد که از رقم برآورد شده به روش سنتی که معادل 100$ بود بسیار بالاتر است.

هزینه های تلفن های ساده

هزینه های سربار تلفن های ساده برابر است با 180,000$

بعلاوه با بررسی اطلاعات شرکت میدانیم تعداد تلفن های ساده تولید شده برابر است با 7,000

بنابراین برای محاسبه ی هزینه نگهداری ماشین آلات برای هر تلفن ساده داریم:

180,000/7,000= 25.71

کنترل کیفیت تلفن های ساده

هزینه کنترل کیفیت برای تمام تلفن های ساده برابر است با 210,000 $

بعلاوه با بررسی اطلاعات شرکت میدانیم تعداد تلفن های ساده تولید شده برابر است با 7,000

بنابراین برای محاسبه هزینه کنترل کیفیت برای هر تلفن ساده داریم:

210,000/7,000= 30$

در نتیجه برای محاسبه هزینه های سربار کل برای هر تلفن ساده داریم:

هزینه های سربار کل برای هر تلفن ساده = هزینه نگهداری ماشین آلات + هزینه کنترل کیفیت

25.71$ + 30$ = 55.71$

همانطور که مشاهده میکنید رقم هزینه سربار کل برای هر تلفن ساده در روش ABC معادل 55.71 دلار برآورد شده که از رقم  100  دلار محاسبه شده در روش سنتی بسیار کمتر است.

هزینه یابی بر مبنای فعالیت

مقایسه این دو روش

در روش سنتی ما اطلاعات زیر را بدست آوردیم:

هزینه های سربار تلفن های هوشمند: 100$ برای هر دستگاه تلفن

هزینه های سربار تلفن های ساده: 100$ برای هر دستگاه تلفن

رقم این دو محاسبه دقیقا یکسان است چون در این روش ما تنها برآورد میکنیم.

اما در روش ABC به داده های زیر رسیدیم:

هزینه های سربار تلفن های هوشمند: 203.33$ برای هر دستگاه تلفن

هزینه های سربار تلفن های ساده: 55.71$   برای هر دستگاه تلفن

 

 

هزینه های سربار در روش ABC

هزینه های سربار در روش سنتی

تلفن های هوشمند

203.33$

100$

تلفن های ساده

55.71$

100$

 

 

 

 

 

بنابر داده های حاصل از محاسبات بالا اگر شما مدیرعامل این کارخانه و یا حتی مدیر فروش آن باشید محاسبه هزینه های تولید به روش ABC به شما کمک میکند هزینه های دقیق محصولات خود را بدست آورید و در قیمت گذاری محصولات از آن استفاده کنید. برای مثال با دانستن اینکه تلفن های هوشمند هزینه های سربار بیشتری را به شرکت تحمیل میکند باید در قیمت گذاری آنها هزینه های بالاتری را لحاظ کرد. در این مثال تنها به محاسبه هزینه های سربار اکتفا شد اما هزینه های دیگری نیز در یک کسب و کار وجود دارد که می توان از روش ABC با دقت بالاتری محاسبه کرد برای مثال هزینه کارگر یا مواد اولیه. این هزینه ها باید به هزینه سربار کل اضافه شود.